Stomatologia zachowawcza

Stomatologia zachowawcza to szeroki dział stomatologii, zajmujący się podstawowym leczeniem zębów z zachowaniem ich najbardziej naturalnego kształtu oraz przywróceniu właściwych funkcji w jamie ustnej.

Głównym zadaniem stomatologii zachowawczej jest zapobieganie oraz leczenie najbardziej rozpowszechnionej choroby zębów, jaką jest próchnica.

Profilaktyka w stomatologii

To działania ukierunkowane na zapobieganie chorobom zębów i przyzębia (tkanek otaczających zęby).

Leczenie nadwrażliwości zębów polega na likwidowaniu reakcji bólowych, objawiających się zwykle przy jedzeniu i piciu (potraw zimnych, słodkich, kwaśnych) lub w zetknięciu z zimnym powietrzem, a także podczas szczotkowania.

Nadmierna reaktywność na bodźce zewnętrzne powstaje w wyniku podrażnienia zakończeń nerwowych w kanalikach zębinowych, które zostają odsłonięte w przypadku uszkodzeń wierzchniej najtwardszej tkanki zęba, czyli szkliwa.

Przyczyn tych uszkodzeń jest wiele:

• kamień i osad nazębny (działanie kwasów bakteryjnych),
• niewłaściwa metoda szczotkowania zębów,
• używanie past ścierających szkliwo zębów,
• wady zgryzu, nieprawidłowe ustawienie zębów w łuku zębowym, przeszkody zgryzowe,
• parafunkcje (np. obgryzanie długopisów, paznokci, zaciskanie i zgrzytanie zębami),
• nawyki żywieniowe (pokarmy kwaśne) oraz niektóre schorzenia, takie jak refluks żołądkowo-przełykowy, bulimia (działanie kwasu żołądkowego),
• braki zębowe, prowadzące do nadmiernego przeciążenia pozostałego w jamie ustnej uzębienia.

Najczęściej mamy do czynienia z kilkoma przyczynami naraz.

Do najpowszechniejszych metod leczenia nadwrażliwości zębów można zaliczyć:

• wzmacnianie zębów poprzez remineralizację szkliwa,
• ochrona odsłoniętych szyjek zębowych specjalnymi preparatami lub materiałami kompozytowymi,
• odpowiednia profilaktyka – unikanie silnie ścierających past do zębów, nauka właściwej metody szczotkowania,
• unikanie wszelkich bodźców zaostrzających nadwrażliwość,
• w przypadku znacznej utraty twardych tkanek zęba może być konieczna odbudowa protetyczna (onlay’e, overlay’e, licówki, korony).

W zależności od stopnia zaawansowania zmian próchnicowych, wyróżniamy leczenie:

• próchnicy powierzchniowej (odwapnienie w szkliwie zęba) – wówczas nakładamy na zęby specjalistyczne preparaty zawierające hydroksyapatyty, związki wapnia – wykonujemy zabieg remineralizacji twardych tkanek zęba,
• próchnicy o średniej głębokości, gdy doszło do demineralizacji również warstwy leżącej pod szkliwem zęba (zębiny) – usuwamy całą zniszczoną przez kwasy bakteryjne tkankę zębinową, a powstały ubytek wypełniamy materiałami kompozytowymi,

• próchnicy głębokiej, gdy rozmiękczeniu ulega zębina znajdująca się blisko komory (miazgi) zęba – po oczyszczeniu, jeżeli jest to konieczne, stosujemy wypełnienie materiałami o wysokiej zawartości fluoru (glasjonomery); uwalniające się jony fluoru pobudzają tkankę zęba do remineralizacji,

• próchnicy głębokiej sięgającej komory zęba – ze względu na dostanie się bakterii do miazgi zęba, nawet gdy wcześniej nie występowały dolegliwości bólowe (początkowe stany zapalne miazgi często są bezobjawowe), przeprowadzamy leczenie kanałowe.

W zależności od rozległości ubytku próchnicowego, czyli od stopnia utraty twardych tkanek zęba, proponujemy odbudowę jednym z następujących sposobów:

• metoda bezpośrednia – tradycyjnie rekonstruujemy utracone tkanki zęba najnowszej generacji materiałami kompozytowymi, posiadającymi szeroką gamę kolorów, która pozwala na ich perfekcyjne dopasowanie do koloru zębów,
• metoda pośrednia – stosujemy w przypadku dużej utraty korony zęba; po oczyszczeniu próchnicy i odpowiednim przygotowaniu zęba pobieramy plastyczną masą wycisk, na podstawie którego w pracowni protetycznej technik odlewa model i wykonuje tzw. wkład lub nakład koronowy (inlay/onlay/overlay); taki wkład jest zrobiony z materiału kompozytowego z dodatkiem ceramicznym; po odpowiednim przygotowaniu w pracowni nabiera on właściwości zbliżonych do twardych tkanek zęba, a więc otrzymujemy gotowe uzupełnienie o:
  • maksymalnie zbliżonej twardości i ścieralności do tkanek zęba,
  • dokładnie odbudowanej anatomii zęba,
  • idealnie odbudowanych punktach stycznych, tak ważnych dla ochrony tkanek przyzębia i nie tylko,
  • eliminujemy skurcz polimeryzacyjny materiału, czyli zwiększamy szczelność wypełnienia.